Artık Drone İthal Edilemeyecek Mi?
Endüstriyel drone’lar; haritalama, enerji, inşaat, tarım, güvenlik ve savunma sanayii gibi birçok sektörde artık vazgeçilmez hâle gelmiş durumda.
Son dönemde sektörde en sık duyduğumuz soru ise şu:
“Türkiye’ye artık drone ithal edilemiyor mu?”
Kısa cevap: Hayır, ithalat hâlâ mümkün. Uzun cevap ise sürecin belirli teknik ve idari şartlara bağlı olduğudur. Bu yazıda Türkiye’ye endüstriyel drone ithalatının güncel durumunu ve SHGM sürecini sade ve net şekilde ele alıyoruz.
SHT-İHA Talimatı Kapsamı Dışındaki Sistemler
Öncelikle kritik bir yanlış anlaşılmayı en başta düzeltmek gerekir.
SHGM’nin SHT-İHA talimatına göre aşağıdaki sistemler talimat kapsamı dışındadır:
• Devlet insansız hava araçları
• Yalnızca kapalı alanlarda kullanılan İHA’lar
• Yere veya herhangi bir platforma bağlı balon ve benzeri sistemler
• Azami kalkış ağırlığı 500 gramdan düşük İHA’lar
Bu nedenle her drone aynı mevzuata tabi değildir. Bu yazının konusu 500 gram üzeri endüstriyel drone’ların ithalatıdır.
Endüstriyel Drone İthal Edilebilir mi?
Evet, ithal edilebilir ancak önemli bir nokta vardır. Drone’lar artık sıradan bir elektronik ürün değil, özel hava aracı olarak değerlendirilir. Bu nedenle Türkiye’ye girişleri Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü (SHGM) tarafından kontrol edilir. SHGM’nin yaklaşımı nettir. Türkiye’ye girecek her insansız hava aracı uçuş emniyeti ve kamu güvenliği açısından incelenmelidir. Bu nedenle ithalat süreci izin ve uygunluk gerektirir.
İthalatın En Kritik Belgesi İthal Teknik Uygunluk Yazısı
Endüstriyel drone ithalatında en kritik belge İthal Teknik Uygunluk Yazısıdır. Bu belge olmadan drone’un gümrükten çekilmesi mümkün değildir. Bu yazı SHGM tarafından ilgili drone’un Türkiye’ye girişinin teknik açıdan uygun olduğunu gösterir.
Belgenin özellikleri:
• Gümrükte ibraz edilir,
• Belirli model ve seri numarası için düzenlenir,
• Toplu ithalatlarda liste bazlı hazırlanabilir,
• Gerekirse fiziki inceleme talep edilebilir.
SHGM Başvurusunda Talep Edilen Belgeler
Başvuru sürecinde temel olarak şu bilgiler talep edilir:
• Drone marka, model ve seri numarası
• Üretici firma bilgileri
• GTİP numarası
• İHA uygunluk beyanı
• Teknik dokümantasyon (kılavuz, teknik özellikler, sistem mimarisi)
• Batarya güvenlik dokümanları
• SHGM başvuru formu
• Başvuru hizmet bedeli dekontu
Belgelerin eksik veya tutarsız olması süreci ciddi şekilde uzatabilir.
500 Gram Üzeri Drone’larda Kayıt Zorunluluğu
Türkiye’de 500 gram ve üzeri tüm drone’lar kayıt altındadır. İthal edilen endüstriyel drone’lar için ithalatçı firma, satıcı firma ve son kullanıcı/operatör SHGM İHA Kayıt Sistemi’ne kayıt olmak zorundadır. Bu kayıt ithalat sonrası operasyon izinlerinin de temelini oluşturur.
Gümrük Süreci Nasıl İlerler?
İthal Teknik Uygunluk Yazısı alındıktan sonra süreç şu şekilde ilerler:
-
Gümrük beyannamesi açılır
-
SHGM uygunluk yazısı sisteme girilir
-
Risk durumuna göre fiziki muayene yapılabilir
-
Ek uygunluk denetimleri talep edilebilir
-
Uygunluk sağlanırsa ürün çekilir
DJI Satışları Durdu mu?
Hayır. DJI ve benzeri markaların endüstriyel drone’ları Türkiye’ye ithal edilebilir. Ancak kritik nokta şudur: Marka değil teknik dokümantasyon belirleyicidir.
Sorunsuz ithalat için:
• Üreticiden tüm teknik belgeler önceden alınmalı,
• SHGM başvurusu ithalat öncesi planlanmalı,
• İthalat sonrası kayıt ve operasyon izinleri unutulmamalıdır.
Sonuç olarak Türkiye’ye endüstriyel drone ithalatı hâlâ mümkündür ancak süreç artık daha planlı ve mevzuata uygun şekilde yürütülmelidir. Doğru hazırlık yapıldığında ithalat sorunsuz şekilde tamamlanabilir.
Atay Mühendislik olarak endüstriyel drone teknolojilerinde yalnızca ürün değil; mevzuat, mühendislik ve operasyon bilgisini birlikte sunmanın kritik olduğuna inanıyoruz.
