Yer örnekleme aralığı, iki ardışık piksel orta noktası arası mesafenin yer üzerindeki uzunluğudur. Daha basit bir ifadeyle, GSD yerdeki bir pikselin boyutunu temsil eder. GSD değeri ne kadar büyük olursa, görüntülerin mekânsal çözünürlüğü azalacaktır ve ayrıntılar daha az görüntülenecektir.

Uçuş yüksekliğini ve kamera özelliklerini proje gereksinimlerine göre ayarlamak için görüntü alımına başlamadan önce, uçuş planlama aşamasında GSD değerine karar vermek önemlidir. Örneğin, bir alanda ayrıntılı ve yüksek çözünürlüklü harita üretilmesi gerektiğinde, araziye daha yakın (düşük GSD) uçulmasını öneririz. Öte yandan, çok ayrıntılı sonuçlara ihtiyaç duyulmayan, geniş alanları kaplayan altılık haritalar üretilirken daha yüksekten uçmak (yüksek GSD), uçuş süresini, batarya kullanımını ve veri işleme süresini büyük ölçüde azaltabilir.

5cm/px GSD ile üretilmiş Ortofoto

30 cm/px GSD ile üretilmiş Ortofoto

Yer örnekleme aralığı GSD’nin nasıl hesaplandığına göz atmamız gerekirse, aslında görüntü koordinat sistemi ile model koordinat sistemi arasındaki geometriden faydalanarak üçgen benzerliği ile kolayca hesaplanır.

Görüntü boyutlarını genişlik ve yükseklik olarak düşünürsek, her ne kadar pikseller aynı boyutta olsalar da genişlik ve yükseklik değerleri birbirinden farklı olduğundan burada aslında genişlik doğrultusunda ve yükseklik doğrultusunda olmak üzere iki farklı GSD değeri hesaplanmaktadır. Fakat ağırlıklı olarak güvenli bölgede kalmak için büyük değer kabul edilir.

Örneğin, Yuneec E90X kamerası için 150 metreden gerçekleştirilen bir uçuşta GSD;

Görüntü Genişliği = 5472 piksel

Görüntü Yüksekliği = 3648 piksel

Odak uzaklığı = 8.3 mm

Sensör Genişliği = 13.2 mm

Sensör Yüksekliği = 8.75 mm

GSDw= 4.33 cm / px       GSDw= 4.36 cm / px  bu durumda güvenli bölgede kalarak GSD 4.36 cm/px

kabul edilir ve işlemler bu doğrultuda yürütülür.

İnsansız hava araçları sabit bir yükseklikte uçarken, bir projenin görüntüleri aynı GSD’ye sahip olmayabilir. Bunun nedeni, arazi yükseklik farkları ve çekim sırasında kameranın açısındaki değişikliklerdir. Ortomozaik, 3B nokta bulutu ve kamera konumları kullanılarak oluşturulduğundan, ortalama bir GSD hesaplanacak ve kullanılacaktır. Aynı şekilde arazi takibi özelliği ile gerçekleştirilen uçuşlarda insansız hava aracının topografya ile arasında sabit uçuş yüksekliğini koruyarak alçalıp yükselmesi ve böylece GSD’nin tüm görüntüler için aynı olması beklenmektedir. Fakat insansız hava aracının kullandığı altlık haritanın güncel olmamasından kaynaklı GSD görüntülerde değişkenlik gösterebilir. Bu sebeple her zaman güncel altlık haritalar ile uçuşların yapılması önerilmektedir. İnsansız hava araçlarını haritalandırma faaliyetlerinde kullanan herkesin en az bir kez duymuş olduğu “GSD’yi” açıklamaya çalıştık.

Serinin bir sonraki yazısında görüşmek üzere.

Yiğit YÜKSEL – Geomatik Mühendisi